ყველაფერი 3D პრინტერის მასალების შესახებ

როგორც მოგეხსენებათ, დღესდღეობით განსაკუთრებით პოპულარული გახდა სხვადასხვა ტექნოლოგიის გამოყენება, რომლებიც ადამიანს ყოველდღიური ცხოვრების გამარტივებაში ეხმარება. ერთ-ერთი ასეთია 3D პრინტერი, რომელიც ფართოდ გამოიყენება სხვადასხვა მიმართულებით. მისი გამოყენებისას უნდა გავითვალისწინოთ, რომ არსებობს სხვადასხვა მასალა, რომელსაც განსხვავებული დანიშნულება და შედგენილობა გააჩნია.

მოცემულ ბლოგში შევეცდებით გაგაცნოთ თუ რა მასალები გამოიყენება 3D პრინტერისთვის, რისი დამზადებაა მათი დახმარებით შესაძლებელი, რა სახეობები არსებობს და მოკლედ ვისაუბრებთ მათ უპირატესობებსა და ნაკლოვანებებზე.

თქვენ წინაშეა 3D პრინტერის მასალები:

  • ABS არის ერთ-ერთი გავრცელებული და ყველაზე ხშირად გამოყენებადი მასალა 3D პრინტერებისათვის. გამოიყენება LEGO-ებისა და ველოსიპედის ჩაფხუტების დასამზადებლად, მისი საშუალებით შესაძლებელია დავამზადოთ მილსადენი სისტემები, მუსიკალური ინსტრუმენტები, სადურგლო პანელები, საყოფაცხოვრებო ტექნიკა, კლავიატურა, სათამაშოები, სამედიცინო აპარატები და თუნდაც ბრტყელეკრანიანი ტელევიზორებისა და კომპიუტერების მონიტორები. იგი მზადდება აკრილონიტრილისგან, 1,3-ბუტადინისა და სტიროლისგან – საფუძველია ნავთობი. მას ასევე ემატება რეზინა (ბუტადინი) მესამე მონომერად და საბოლოოდ წარმოიქმნება მასალების მთელი ჯგუფი, რომელსაც ABS პლასტმასას უწოდებენ.
  • უპირატესობები: გამძლეობა, სიმტკიცე, მოქნილობა და სიმსუბუქე.
  • ნაკლოვანებები: არაბიოდეგრადირებადობა და მაღალი დნობის ტემპერატურა.
  • PLA, იგივე პოლილაქტიკური მჟავა, თერმოპლასტიკური პოლიმერი, რომელიც მიიღება განახლებადი რესურსებით, უფრო კონკრეტულად კი სიმინდის სახამებლისგან ან შაქრის ლერწმისგან. ვინაიდან PLA ძაფი არის ბიოდეგრადირებადი პროდუქტი, იგი ბუნებრივად იშლება დაახლოებით 3-6 თვეში, სხვა თერმოპლასტიკურ მასალებს კი ამისთვის ათას წლამდე სჭირდება, რაც PLA-ის გაცილებით ეკოლოგიურს ხდის. 3D ბეჭდვის გარდა, PLA გამოიყენება აგრეთვე სამედიცინო იმპლანტების, საკვების შეფუთვის და ერთჯერადი ჭურჭლის წარმოებისთვის, FDM 3D ბეჭდვის სფეროში კი PLA ძაფი ფართოდ გამოიყენება პროტოტიპების დასამზადებლად.
  • უპირატესობები: ბეჭდვისას არ გამოყოფს მავნე ნივთიერებებს, ნაკლებადაა მიდრეკილი დეფორმაციისკენ და მასზე მუშაობა უფრო მარტივია ვიდრე – ABS-ზე, ამიტომ იდეალურია დამწყებებისათვის.
  • ნაკლოვანებები: იგი ნაკლებად გამძლეა, ვიდრე ABS და მარტივად იზიდავს ტენიანობას, რაც მას პოტენციურად უფრო მტვრევადად აქცევს და აძნელებს ბეჭდვას.
  • PET – პოლიეთილენის ტერეფტალატი – მსოფლიოში ყველაზე ხშირად გამოყენებული პლასტმასაა. იგი ხშირად გამოიყენება წყლის ბოთლების დასამზადებლად, ასევე გვხვდება ტანსაცმლის ბოჭკოებსა და საკვების კონტეინერებში. 
  • უპირატესობები: იგი არის ბიოთავსებადი, მოქნილი და მტკიცე მასალა, არ დეფორმირდება, იბზარება და იკუმშება გაგრილებისას, არ შთანთქავს ტენიანობას ჰაერიდან, არ განიცდის დეგრადაციას წყალში და უსაფრთხოა საკვებად.
  • ნაკლოვანებები: დამწყებთათვის არ არის მარტივი მასზე მუშაობა, ბეჭდვისას საქშენებსა და ტემპერატურას კი სჭირდება ზუსტი რეგულირება სასურველი შედეგის მისაღებად. 
  • Nylon (a.k.a. Polyamide) – მისი სიძლიერდან, გამძლეობიდან და მოქნილობიდან გამომდინარე იგი ხშირად გამოიყენება საინჟინრო ნაწილების ბეჭდვისას, მაგალითად, როგორებიცაა: კბილანა, ხრახნები, ჭანჭიკები…
  • უპირატესობები:: იგი არის გამძლე, მოქნილი, მტკიცე მასალა, ნაკლებად მსხვრევადია ვიდრე – PLA & ABS, არის 100% თერმოპლასტიკური, შესაძლებელია მისი გადადნობა და ხელახალი გამოყენება დანაკარგების გარეშე.
  • ნაკლოვანებები: სჭირდება მაღალი დნობის ტემპერატურა, გათბობისას იშლება და გამოყოფს ტოქსიკურ ნივთიერებებს, მარტივად შთანთქავს ტენიანობას, ამიტომ აუცილებელია სათანადო შენახვის პირობები.
  • PVA – პოლივინილის სპირტი, წყალხსნადი მასალა. იგი ხშირად გამოიყენება Multi-Extruder FDM 3D პრინტერებთან ერთად, როგორც დამხმარე მასალა. PVA ძაფის ყველაზე დიდი უპირატესობა არის მისი წყალში დაშლის უნარი. ეს ნიშნავს, რომ დამხმარე მასალის ამოღების შემდეგ ბეჭდურზე არ არის დარჩენილი ზედმეტი ნაწილები.
  • უპირატესობები: არის ბიოდეგრადირებადი, არატოქსიკური, წყალშიხსნადი, გამძლე მასალა და ამარტივებს სხვაგვარად რთულ ბეჭდვას.
  • ნაკლოვანებები: მარტივად შთანქავს წყალსა და ტენიანობას, სხვა მასალებთან შედარებით უფრო ძვირი და ძნელად მოპოვებადია.
  • Wood – დღესდღეობით ხის ძაფები კვლავ PLA-ზეა დაფუძნებული, მაგრამ ხის ნაცვლად იგი ხის ბოჭკოებთანაა ინტეგრირებული (შემადგენლობა: ძირითადად, 70% – PLA, 30% – ხის ბოჭკოები). მიუხედავად ხის დაბალი შემცველობისა, საბოლოო შედეგი ძალიან ჰგავს ხეს – როგორც ტექსტურით, ისე – სუნით. 
  • უპირატესობები: იგი შეიცავს ნამდვილი ხის ბოჭკოებს, აწარმოებს უნიკალურ ხის მსგავს ობიექტებს სხვადასხვა ფერებში, რაც უფრო მაღალია ტემპერატურა, მით უფრო მუქი ყავისფერი შეფერილობა მიიღება, ასევე იძლევა დასრულებულ ობიექტთან მარტივად მუშაობის შესაძლებლობას.
  • ნაკლოვანებები: არის უფრო სუსტი და რბილი მასალა PLA-თან შედარებით, ასევე არის ნაკლებად მოქნილი და მარტივად მტვრევადი.
  • Sandstone (PLA + Brick) ძირითადად გამოიყენება კოსმეტიკისა და ტექსტურისთვის, ასევე შეიძლება გამოყენებულ იქნას არქიტექტურული, სტრუქტურული და ლანდშაფტის მოდელების დასამზადებლად. იგი ჩვეულებრივ მზადდება PLA-ისთვის წვრილი ცარცის ფხვნილის შერევით, ქვის მსგავსი სტრუქტურის მისაღებად.
  • უპირატესობები: უტყუარი ქვიშაქვის გარეგნობა, ბეჭდვისას არ სჭირდება “გაცხელებული საწოლი”, გაგრილების პროცესში არ დეფორმირდება, იბზარება და იკუმშევა.
  • ნაკლოვანებები: მარტივად შთანთქავს წყალს, არ არის განსაკუთრებით გამძლე და მოქნილი მასალა, ნაწილები შეიძლება იყოს მყიფე, ამიტომ მიდრეკილია მტვრევისკენ.
  • Metal (PLA/ABS) – ლითონის ძაფები შეიძლება დამზადებული იყოს მრავალი სახის მასალისგან, დაწყებული სპილენძისა და ბრინჯაოსგან, დამთავრებული რკინითა და ფოლადით.
  • უპირატესობები: არის საკმაოდ გამძლე, აქვს უნიკალური მეტალის გარეგნობა, არის ოდნავ ან საერთოდ არ არის კუმშვადი, ბეჭდვისას არ სჭირდება “გაცხელებული საწოლი”.
  • ნაკლოვანებები: დამწყებთათვის რთულია მასზე მუშაობა, სჭირდება ტემპერატურისა და ნაკადის სიჩქარის ძალიან ზუსტი რეგულირება.
  • HIPS – მაღალი ზემოქმედების პოლისტიროლი – არის პოლისტიროლისა და რეზინის ნაზავი. იმის გამო, რომ იგი იხსნება ლიმონინის ხსნარში, იგი ხშირად გამოიყენება როგორც დამხმარე მასალა.
  • უპირატესობები: წარმოადგენს ადვილად მოსაშორებელ ABS-ის დამხმარე მასალას, ABS-თან დაწყვილებისას არის ძალიან კარგი ორმაგი ექსტრუზიის დამხმარე სტრუქტურა, არატოქსიკურია ახლო დიაპაზონზე.
  • ნაკლოვანებები: მასთან მუშაობა არ არის მარტივი “გაცხელებული საწოლის” გარეშე.
  • Conductive PLA არის Natureworks 4043D PLA-ის, დისპერსიული და გამტარი შავი ნახშირბადის ნაერთი.
  • უპირატესობები: მომხმარებელს შეუძლია შექმნას დაბალი ძაბვის ელექტრონული სქემები, არ არის ხსნადი, ბეჭდვისას არ სჭირდება “გაცხელებული საწოლი”, თუმცა მისი გამოყენებით უკეთეს შედეგს მივიღებთ.
  • ნაკლოვანებები: არ არის ძალიან მოქნილი და გამძლე, გარკვეულწილად იკუმშება გაგრილების პროცესში, განმეორებითმა მოხრამ შესაძლოა გამოიწვიოს მასალის გატეხვა, არის ძვირი.
  • Flexible, TPA – თერმოპლასტიკური ელასტომერები (TPEs) არის პოლიმერები, რომლებიც ელასტიურობით გამოირჩევიან. მასალაში ელასტიურობის ხარისხი დამოკიდებულია TPE-ის ტიპსა და კლასის ქიმიურ სტრუქტურაზე. გარდა ამისა, ელასტომერების ამ კლასს გააჩნია თერმოპლასტიკის დამუშავების უპირატესობები, რაც კარგია 3D ბეჭდვისთვის.
  • უპირატესობები: ახასიათებს მაღალი ელასტიურობა და განსაკუთრებული აბრაზია-გამძლეობა, ფენებს შორის კარგი კავშირი, გამძლეობა და მცირე კუმშვა გაგრილების პროცესში, ასევე არ სჭირდება “გაცხელებული საწოლი”.
  • ნაკლოვანებები: მასზე მუშაობა რთულია გამოუცდელისთვის, პრინტერის საქშენებს სჭირდება ზუსტი რეგულირება ოპტიმალური შედეგის მისაღებად.
  • Glow in the Dark არის მბზინავი PLA ან ABS ძაფი, რომელიც სინამდვილეში სხვა არაფერია, თუ არა სტანდარტული PLA/ABS ძაფი, რომელსაც მწარმოებელმა დაამატა ე.წ. ”ფოსფორესცენტული მასალა”. მწარმოებლები, ძირითადად, უმატებენ თუთიის სულფიდს, კალციუმის სულფიდს ან სტრონციუმის ალუმინატს, რომლებიც გარკვეულ მომენტებში ანათებენ. 
  • უპირატესობები: არის ეკოლოგიურად სუფთა, გამოსაყენებლად უსაფრთხო, ბიოდეგრადირებადი, ახასიათებს მცირე კუმშვა გაგრილების პროცესში, ბეჭდვისას არ სჭირდება “გაცხელებული საწოლი”, PLA-ის მსგავსად მარტივია მასზე მუშაობა.
  • ნაკლოვანებები:  არ არის საკვებად უსაფრთხო.
  • Amphora – რაც ამფორას უნიკალურ ძაფად აქცევს არის ის, რომ იგი არ ეფუძნება ადრე არსებულ პოლიმერს. ამის ნაცვლად, ამფორა მზადდება პოლიმერისგან, რომელიც შეიქმნა იმისათვის, რომ უზრუნველეყო ყველა საუკეთესო თვისება, რომელსაც ეძებდნენ 3D ბეჭდვის პროფესიონალები: სითბოს ამტანი, მოქნილი, მტკიცე და საბოლოოდ წარმოქმნის გლუვ ზედაპირებს.
  • უპირატესობები: არ წარმოშობს შესამჩნევ სუნს ბეჭდვის პროცესში, საკვებად უსაფრთხოა, არის ძლიერი მასალა მაღალი დნობის წერტილით (უფრო მაღალი ვიდრე – PLA-ის შემთხვევაში), ახასიათებს ფენებს შორის უკეთესი კავშირი და მცირე ან არანაირი დეფორმაცია.
  • ნაკლოვანებები: არ არის მარტივი მასზე მუშაობა, პრინტერის საქშენებსა და ფირფიტას სჭირდება ძალიან ზუსტი რეგულირება საუკეთესო შედეგის მისაღებად.

როგორც ინფორმაციიდან ვიგებთ, 3D პრინტერის მასალები საკმაოდ მრავალფეროვანია და მათ სხვადასხვა დანიშნულება გააჩნიათ. შესაბამისად, სანამ რამის დაბეჭდვას გადავწყვეტთ, კარგად უნდა ვიცოდეთ, რომელი მასალა რისთვის გამოიყენება, რათა ჩვენი ჩანაფიქრი წარმატებულად განხორციელდეს.

0 0 vote
Article Rating